Krótka historia parafii katedralnej: 1000 - Dziêki staraniom Boles³awa Chrobrego powsta³o biskupstwo Wroc³awskie jako Sufragania Metropolii Gnie¼nieñskiej. Pierwszym rz±dc± by³ Bp. Jan, który obra³ za patrona diecezji ¶w. Jana Chrzciciela.

1050 - Kazimierz Odnowiciel po nawrocie pogañstwa na ¦l±sk przywróci³ organizacjê ko¶cieln±. Diecezj± rz±dzi³ wtedy Bp. Hieronim.

1158 - Bp. Walter rozpocz±³ budowê nowej kamiennej katedry w stylu Romañskim budowa trwa³a 22 lata zachowa³y siê z niej do dzi¶: szereg fragmentów w muzeum archidiecezjalnym - relikty krypty zachowa³y siê do dzi¶ pod prezbiterium. Figura ¶w Jana Chrzciciela z ok 1160 która po zniszczeniu w 1945r. zosta³a zast±piona kopi±, uzupe³niony orgina³ umieszczono w muzeum archidiecezji ul. Kanonia

1244-1272 - Bp. Tomasz I wzniós³ cze¶æ wschodni± obecnej Katedry pierwszej Gotyckiej ¶wi±tyni w Polsce.

XIV w. - Budowa czê¶ci zachodniej katedry powa¿ny wk³ad przy jej wznoszeniu maj±: Bp. Nankier, którego dzie³em jest nawa g³ówna i zakrystia.

XV - Ukoñczono budowê kaplic bocznych oraz budowê wie¿y pó³nocno-zachodniej z He³mem.

1540 - Gwa³towny po¿ar zniszczy³ ¶redniowieczny he³m wie¿y pó³nocnej, wi±zania dachowe, dzwony. 1556 odbudowano he³m w formach renesansowych, a 1580 wzniesiono indentyczny na ukoñczonej ju¿ wie¿y po³udniowej.

1633 - Podczas wypierania z Wroc³awia wojsk Szwedzkich i sasko-brandeburskich przez wojska Cesarskie pod dowództwem Jana Ulryka Schaffgtscha. Sp³onê³a po³udniowa wie¿a, po³udniowa czê¶æ katedry i dach zakrystii.

1672 - Dobudowano barokow± kaplicê naj¶wiêtszego sakramentu.

1680-1700 - Z fundacji ks. Kardyna³a Fryderyka Hessena wybudowano barakow± kaplicê ¶w. El¿biety

1716-1724 - Zbudowano barokow± kaplicê Elektorsk± Bo¿ego Cia³a - fundatorem by³ Biskup Wroc³awski Franciszek Ludwik Neuburg.

1749 - Dziekan kapitu³y Krzysztof Runnerch ufundowa³a kaplicê zmar³ych.

1759 - Po¿ar domów na Ostrowie Tumskim przerzuci³ siê na katedrê niszcz±c he³my wie¿, dzwony, organy, wi±zania dachowe nad nawami, zakrystiê i ma³y chór odbudowa zniszczonej katedry ci±gnê³a siê d³ugie lata.

XIX w. - Przeprowadzono restauracjê wnêtrza katedry oraz elewacji zachodniej czê¶ci z przedsionkiem w duchu pseudogotyku.

1945 - Zniszczenia wojenne 1945 szacowane na 70% substancji zabytkowej pozbawi³y katedrê dachów i he³mów wie¿, wszystkich sklepieñ nawy g³ównej i prezbiterium oraz czê¶ci sklepieñ naw bocznych spowodowa³y te¿ uszkodzenia i nadwyrê¿enia ¶cian i ³uków przyborowych, filarów nawy i detalu kamieniarskiego oraz zniszczenie znacznej czê¶ci wystroju wnêtrza.

1946-1951 - W czasie duszpasterowania J. E. Ks. Karola Milika i Ks. K. £ogosza katedry pod kierunkiem Kier. Arch. M. Bukowskiego wstawiono wielki o³tarz z Lubina stalle z ko¶cio³a ¶w. Wincentego we Wroc³awiu wyk. 1662-1665 oraz osadzono nowy witra¿ w g³ównym wschodnim oknie wg. projektu in¿. Tadeusza Wojciechowskiego. W tym te¿ czasie zawieszono dzwony pochodz±ce z Lubania. Kardyna³ Stefan Wyszyñski dokona³ aktu po¶wiêcenia katedry.

1952-1955 - W o³tarzu bocznym przy lewej nawie umieszczono obraz Matki Bo¿ej z ko¶cio³a paraf. w Miêdzylesiu obraz ten podarowa³ Aleksandrowi Sobieskiemu Papie¿ Klemens XI, chc±c uczciæ pamiêæ jego ojca. Zwyciêzcy spod Wiednia, dlatego nosi on miano obrazu Sobieskiego. Zast±piono wypalone obrazy w bocznych o³tarzach obrazami wspó³czesnych malarzy polskich.

Obecne organy wykona³a firma J.Kiernackiego wyzyskuj±c piszcza³ki i fragmenty pozosta³e z wielkich organów Hali Ludowej i w zniszczonym ko¶ciele Gustawa Adolfa na Sêpolnie organy te s± najwiêksze w  Polsce i jedne z najwiêkszych w Europie.

Od 1968 rozpoczêto pod kierunkiem arch. Edmunda Ma³achowicza drugi etap prac obejmuj±cy: konserwacjê architektury zewnêtrznej, rekonstrukcjê dachów, kaplic, odbudowê he³mów wie¿ zachodnich oraz dokoñczenie konserwacji wnêtrza.

Do 1974 wykonano pokrycie miedzi± dachów kaplic: Mariackiej i ¶w Jana. Rekonstrukcjê renowacji zachodniej w wyniku tych prac ukazano nieznan± dot±d i unikaln± w Polsce architekturê.

Od 1975 Trwa³y prace nad przebudow± i wymian± pokrycia dachów katedry blach± miedzian±.

1985 - Metropolita Wroc³awski Henryk Kardyna³ Gulbinowicz zaakceptowa³ projekt he³mów wie¿ zaprojektowanych przez profesora Edmunda Ma³achowicza jeszcze 1974 po zatwierdzeniu przez wydzia³ architektury w 1988 Proboszcz Katedry Ks. Infu³at Adam Drwiêga przyst±pi³ do realizacji projektów he³mów wie¿ i wykonano je na dole i wynosz± 40m o ciê¿arze 17 ton i wyci±gniête na wie¿ê 14.VIII.1991. wysoko¶æ wie¿ z he³mem wynosi 100m.

1997 - Jan Pawe³ II 31 maja koronowa³ obraz Sobieskiego jako Mater Adorans.


www.katedra.archidiecezja.wroc.pl