Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny

"...powagą Pana naszego Jezusa Chrystusa, świętych Apostołów Piotra i Pawła i Naszą, ogłaszamy, orzekamy i określamy jako dogmat objawiony przez Boga: że Niepokalana Matka Boga, Maryja zawsze Dziewica, po zakończeniu ziemskiego życia z duszą i ciałem została wzięta do chwały niebieskiej" (BF VI, 105) - jest to fragment Konstytucji apostolskiej "Munificentissimus Deus" podpisanej przez Piusa XII 1 listopada 1950 r. Konstytucja ta ogłosiła Dogmat o Wniebowzięciu Najświętszej Maryi Panny.

Dogmat ten jest spośród wszystkich w Kościele najmłodszym, nie oznacza to jednak, że dopiero od pół wieku ludzie wierzący czcili Matkę Bożą jako tą, która z duszą i ciałem została wzięta do nieba.

Przekonanie o tym, że Pan Jezus nie pozostawił ciała swojej Matki na ziemi, ale je uwielbił, uczynił podobnym do swojego ciała w chwili zmartwychwstania i zabrał do nieba, było powszechnie wyznawane. Już w VI wieku cesarz Maurycy (582-602) polecił obchodzić na Wschodzie w całym swoim państwie 15 sierpnia osobne święto dla uczczenia tej tajemnicy, co oznacza, że pewne obchody musiały lokalnie istnieć już wcześniej, przynajmniej w V w.

Wierni w Rzymie świętują już w VII wieku. Wiemy bowiem, że papież św. Sergiusz I (687-701) ustanawia na tę uroczystość procesję. Papież Leon IV (+ 855) dodał do tego święta wigilię i oktawę. W Galii tajemnicę Wniebowzięcia NMP świętowano już w VI w. - tak wynika z pism św. Grzegorza z Tours (+ 594). Obchodzono je jednak nie 15 sierpnia, ale 18 stycznia. W mszale na to święto, używanym wówczas w Galii, czytamy, że jest to "jedyna tajemnica, jaka się stała dla ludzi - Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny".

U Ormian uroczystość Wniebowzięcia Maryi rozpoczyna nowy okres roku kościelnego. W liturgii abisyńskiej, czyli etiopskiej, w tę uroczystość Kościół śpiewa: „W tym dniu wzięte jest do nieba ciało Najświętszej Maryi Panny, Matki Bożej, naszej Pani”. 15 sierpnia obchodzą pamiątkę tej tajemnicy również Chaldejczycy, Syryjczycy i Maronici. Kalendarz koptyjski pod dniem 21 sierpnia opiewa Wniebowzięcie ciała Matki Bożej do nieba.

Prawosławie Wniebowzięcie NMP uznaje pod nazwą „Zaśnięcia Najświętszej Marii Panny”. W teologii prawosławnej Wniebowzięcie Marii wypływa z faktu, że jest Matką Jezusa-Życia, który po Jej śmierci zabiera Ją do nieba. Śmierć Chrystusa była dobrowolna, natomiast śmierć Jego Matki była zgodna z ogólnym prawem natury.

Są dwie główne tradycje jak Matka Boża została przeniesiona do chwały. Pierwsza mówi o tym, że po Jej śmierci (zaśnięciu) Apostołowie przenieśli Ją na stok Góry Oliwnej gdyż tam do dnia dzisiejszego jest cmentarz. Pozostawiwszy Ją w grobie odeszli. Jednak gdy przyszli następnego dnia jej ciała już nie znaleźli a na gdzie leżała były kwiaty. W tym miejscu obecnie stoi Bazylika Grobu Maryi. Inna tradycja mówi o tym, że Matka Pana została wzięta do nieba od razu po tym jak zasnęła. Miało się to zdarzyć najprawdopodobniej w Wieczerniku. Obecnie ewangeliczna „sala na górze” nie należy do Kościoła więc wierzący czczą tę tajemnicę na tzw. Syjonie Chrześcijańskim. W dolnym kościele jest przejmująca leżąca figura Maryi – jakby umarła. Dookoła są ołtarze z różnymi wizerunkami Maryjnymi z całego świata. Wśród nich jest również ołtarz Marki Bożej Jasnogórskiej.

W Polsce uroczystość Wniebowzięcia Najświętszej Marii Panny (15 sierpnia) jest nazywane także Świętem Matki Boskiej Zielnej (w Czechach Matki Boskiej Korzennej). W niektórych rejonach Polski w czasie nabożeństw błogosławi się wiązanki kwiatów i ziół.

Arkadiusz Cichosz